Anlaşmalı boşanma, eşlerin boşanma ve boşanmanın sonuçları konusunda uzlaştığı durumlarda başvurulan, çekişmeli boşanmaya göre çok daha kısa süren bir yoldur. Dayanağı Türk Medeni Kanunu m. 166/3 hükmüdür.
Anlaşmalı Boşanmanın Şartları
Kanuna göre evlilik birliğinin temelinden sarsılmış sayılması ve anlaşmalı boşanma kararı verilebilmesi için şu şartların birlikte bulunması gerekir:
- Evlilik en az bir yıl sürmüş olmalıdır. Bir yıllık süre evlilik tarihinden dava tarihine kadar hesaplanır. Bu süre dolmadan anlaşmalı boşanma kararı verilemez.
- Eşler mahkemeye birlikte başvurmalı veya eşlerden birinin açtığı davayı diğer eş kabul etmelidir.
- Hâkim, tarafları bizzat dinlemelidir. Eşlerin iradelerini serbestçe açıkladıklarına kanaat getirmesi gerekir. Bu nedenle tarafların duruşmada hazır bulunması zorunludur; vekil ile temsil bu dinlemenin yerine geçmez.
- Hâkim, boşanmanın mali sonuçları ve çocukların durumu hakkındaki düzenlemeyi uygun bulmalıdır. Hâkim, tarafların ve çocukların menfaatlerini dikkate alarak protokolde gerekli gördüğü değişiklikleri yapabilir. Değişikliklerin taraflarca kabul edilmesi hâlinde boşanmaya karar verilir.
Boşanma Protokolünde Neler Yer Almalı?
Protokol, sürecin en önemli belgesidir. Eksik veya belirsiz düzenlenmiş bir protokol, ilerleyen dönemde yeni davalara yol açabilir. Protokolde genellikle şu konular açıkça düzenlenir:
- Velayet: Ortak çocukların velayetinin hangi eşe bırakılacağı.
- Kişisel ilişki: Velayet kendisine bırakılmayan eşin çocukla hangi gün ve saatlerde, bayram ve tatillerde nasıl görüşeceği.
- İştirak nafakası: Çocuğun bakım ve eğitim giderleri için ödenecek tutar, ödeme günü ve yıllık artış esası.
- Yoksulluk nafakası: Talep edilip edilmediği; talep ediliyorsa miktarı ve artış esası.
- Maddi ve manevi tazminat: Talep edilmiyorsa bundan karşılıklı olarak feragat edildiği.
- Mal paylaşımı: Ev, araç, banka hesapları ve ziynet eşyaları gibi malvarlığının nasıl paylaşılacağı.
- Yargılama giderleri ve vekâlet ücreti: Kimin üstleneceği.
Mal rejiminin tasfiyesine ilişkin hususların protokolde açıkça yer almaması hâlinde, boşanmadan sonra ayrıca mal rejiminin tasfiyesi davası açılması gündeme gelebilir.
Dava Süreci Nasıl İşler?
Dava, yetkili aile mahkemesine (aile mahkemesi bulunmayan yerlerde aile mahkemesi sıfatıyla bakan asliye hukuk mahkemesine) dilekçe ve protokol ile açılır. Yetkili mahkeme, eşlerden birinin yerleşim yeri veya eşlerin dava açılmadan önce son altı aydan beri birlikte oturdukları yer mahkemesidir.
Mahkeme taraflara bir duruşma günü verir. Duruşmada hâkim eşleri ayrı ayrı veya birlikte dinler, protokolün maddelerini tek tek okur ve iradelerini sorar. Şartlar gerçekleşmişse aynı duruşmada boşanma kararı verilebilir.
Kararın kesinleşmesi için gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren kanun yolu süresinin dolması veya tarafların kanun yolundan feragat etmesi gerekir. Kesinleşen karar nüfus kayıtlarına işlenir.
Dikkat Edilmesi Gereken Noktalar
- Duruşmada taraflardan biri protokoldeki bir maddeye itiraz ederse veya boşanmak istemediğini beyan ederse anlaşmalı boşanma kararı verilemez. Bu durumda dava, şartları varsa çekişmeli boşanma davası olarak devam edebilir.
- Nafaka ve velayete ilişkin düzenlemeler, şartların değişmesi hâlinde ileride ayrı davalarla yeniden değerlendirilebilir.
- Protokolün imzalanmadan önce bir avukat tarafından incelenmesi, sonradan ortaya çıkabilecek uyuşmazlıkların önlenmesi bakımından önemlidir.
Anlaşmalı boşanma sürecinizle ilgili olarak büromuzdan randevu alabilirsiniz.
Bu sitedeki içerikler bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık yerine geçmez.